Lieve mensen,
Welkom in blog nummer 36! Dit keer geen hoogdravende wereldverbeterende artikelen, maar gewoon foto's met een verhaal. Veel leesplezier en vergeet niet te reageren, dat vinden we erg leuk.
Andy en Agata Bengsch
We beginnen deze blog op 1 november 2021. Zoals u weet is 1 november in Polen een feestdag : Allerheiligen. De datum was dit keer nog specialer daar mijn broer Otto voor het eerst in 34 jaar weer naar Polen zou komen. Daarover later meer.
MYSTERIEUZE AUTO
Op deze eerste november, trof ik niet ver van ons huis deze mysterieuze auto in de struiken, zowat geparkeerd tegen een boom. Ik stopte met de auto, stapte uit en sloop voorzichtig naderbij.
Aan een kant van de auto stond een raam open, dus dat was nog meer verdacht. Vanuit de achterbak kon ik goed naar binnen kijken en zag tot mijn opluchting geen lijk in een stoel of iets van die strekking. Binnen in de auto was het een zooitje, dus of drugskoeriers of gewoon een ordinaire echtelijke ruzie in de auto geweest. Tsja, wat moet je doen? Tot mijn vervazing stond iets verderop een politieauto in het bos (..), met een slapende politieman erin. Hij schrok wakker van mijn claxon en voelde zich terdege op heterdaad betrapt. Ik vroeg of hij in functie was en dat klopte. Ik wees hem de auto en liet hem verder begaan. Ik moest mijn broer van het vliegveld in Gdansk gaan halen.
BROER OTTO OP BEZOEK IN POLEN
In Gdansk troffen mijn broer en ik elkaar op het vliegveld en het was natuurlijk erg fijn hem hier in Polen te treffen daar hij normaal gesproken in de USA in de staat Michigan woont, en wel in de plaats Traverse City. Ik stelde voor om hem het historische centrum van Gdańsk te laten zien en dat wilde hij maar al te graag. Vanaf het vliegveld is het ongeveer een half uur rijden naar het centrum, maar na een kwartier stonden we reeds in de file. Duizenden mensen parkeerden hun auro's in de middenberm van de rijksweg om hun begraven dierbaren op een immense begraafplaats te bezoeken. ME en politie probeerden alles in goede banen te leiden, maar dat viel niet mee. Dit bleek dus een mission impossible: welkom in Polen op 1 november. Zoals u mogelijk weet rijden alle Polen op 1-11 kriskras door het hele land om hun begraven familieleden, vrienden, echtgenoten op te zoeken, een bloemetje neer te leggen en een kaars te branden. Dit zorgt met name in de avond en nacht voor sprookjesachtige taferelen.


In Wąbrzeżno bezochten we de begraafplaats achter de burgemeesterswoning en gezien vanaf de heuvel waarop de begraafplaats ligt heb je prachtig zicht op andere begraafplaatsen in de omgeving, die mooi fel oplichten in de donkere avond en nacht. Bijzonder was ook dat het rond de 15 graden was met een heerlijk zonnetje en mooie blauwe lucht de hele dag. Normaal gesproken is 1 november de showdag van de nieuwe wintercollectie, maar dat was nu verre van nodig. Tot het donker worden konden we in een truitje rondlopen.

Achteraf bezien is het gek dat je soms ongewild geen foto's maakt. Hoe komt dat? Mogelijk hadden we zoveel te bespreken en te bekijken, dat de week bij ons, voorbij is gevlogen. De foto hierboven is de enige met Otto erop in onze foto-collectie. Maar goed, het was een heerlijke week met goede gesprekken, lekker eten, uitstapjes hier en daar. Kortom, quality-time samen. Otto vond Polen erg veel op Amerika lijken qua ruimte, uitgestrektheid etc. Op mijn vraag of hij niet graag naar NL terug zou willen keren antwoordde hij met "NEE, ik blijf lekker in The States ook al mis ik jullie en onze ouders." Uiteraard kwam hij niet alleen naar ons toe. Hij verbleef verder 3 weken in NL om onze ouders te bezoeken, maar ook om "zijn zoon" Ismael te ontmoeten, die dit jaar 18 jaar wordt. Biologisch gezien is Otto niet de vader maar beiden zien ze elkaar als vader en zoon, en dat is mooi om te zien. Minpunt was dat Charlotte (Otto's vrouw) Corona bleek te hebben, dus dat was beetje ongemakkelijk met Otto hier. Hals over kop terug naar de States was gelukkig niet nodig want Charlotte hertstelde na opname in een ziekenhuis voorspoedig.
HERFST/WINTER
Zelfs in november scheen het zonnetje nog volop, en aan de tuin kun je wel zien dat het klaar is met "geven" van allerlei groentes en fruit.
En dan heb ik het over de moestuin natuurlijk. Het enige dat blijft staan en goed blijft in de winter is prei en boerenkool. Knoflook is alweer in de aarde gestopt voor het volgend seizoen en Agata heeft extra bloembollen her en der weer geplant dus in het voorjaar gaan we die verrassing bekijken. Dit jaar sowieso weinig fruit aan de (fruit)bomen geweest (veel wormen) en ook weinig paddestoelen. Het lijkt erop dus dat de winter niet al te heftig gaat worden.
Voor de vogels hebben we onze uitgebloeide zonnebloemen klaargelegd op de compostbak. Zij maken daar gretig gebruik.
Dat doen ze ook met de boompjes waar nog (sier)appeltjes aan hangen. Wij eten ze niet, de vogels wel.
De appeltjes hebben we in allerlei kleuren en maten en soms strijken er vogels op neer die ik niet kan terugvinden in een uitgebreide vogelencyclopedie. Dus wie het weet mag het zeggen met deze vogel?!
RENOVATIE POORT
Na het vertrek van mijn broer ben ik wederom de poort gaan renoveren. Zoals u hieronder ziet zijn de planken weer zwartgeblakerd van het "weer" en schimmels.

De afgelopen 2 jaar heb ik iedere keer mij 3 weken de pestpokken staan schuren en daar was ik nu wel klaar mee. Ik besloot het dit jaar rigoureus aan te pakken : Het hele hek, met uitzondering van de staande palen werd gedemonteerd. Wat te doen met de 16 planken? Ik besloot te gaan naar onze houtman in Wabrzeźno. Deze Malle Pietje zijn zaak bestaat uit stof, heel veel stof en bovenal een enorme klerezooi, beter gezegd houtzooi. Overal ligt wat en met mijn forse torso moet ik mij door de zaak heen wurmen om het kleine mannetje op te sporen ergens in de zaak. Tussen alle zooi staan enkele grote machines en een daarvan is een vlaktebank en daar had ik mijn zinnen op gezet. Hij jaste met tegenzin al mijn planken door het apparaat en ze kwamen er weer als nieuw uit. Dat moet je niet te vaak doen want dan blijven er geen planken meer over, zei hij, en zo toog ik met de 16 blanke planken weer naar huis.

Door de hele garage verspreidde ik de planken. Bij een speciaalzaak kocht ik speciale buitenbeits in een lichte kleur en alles verfde ik 3 keer. En ook dat bleek een heel karwei, maar het knapte wel op gelukkig.
De twee stalen delen waaruit het hek bestaat verfde ik met rode menie als grondlaag, waarna ik de stalen hekken met een spuitbus zwart spoot met zwarte tectiel, wat ze normaal gesproken aan de onderkant van auto's spuiten.
De staande palen buiten kregen ook een beurt................
....en op 11 december was eindelijk het hek klaar! Zie de verschillen met de eerste foto van dit karwei, zou ik zeggen......
SNEEUW (1)
Zoals je hierboven al ziet, was de sneeuw vroeg dit jaar. Reeds op 29-11 viel het eerste pak...
....en dat betekende als een speer met de Suzuki naar de garage van Sławek in Czystochleb voor de montage van de winterbanden.
BERG NAAST HUIS EINDELIJK OFFICIEEL VAN ONS

In vorige blogs heeft u kunnen lezen, hoe graag we de berg naast ons huis in ons bezit wilden hebben. In april j.l. konden we na een actie, met wederom veel financiele hulp van familie en kennissen, de berg kopen van de gemeente Ryńsk voor iets meer dan 50.000 Złoty. Daarna zijn we meerdere keren naar de notaris geweest en aldaar werden gesprekken gevoerd over de verkoop. Namens de gemeente Ryńsk was de wójt (dorpshoofd) aanwezig. Iedere keer doemden er weer hobbels op, die de verkoop dwars zaten en keer op keer moesten we dingen tackelen, waar we soms geen vat op hadden. Zo zijn we geen BOEREN, maar met de aankoop van de berg (groot 0,4 hectare ongeveer) worden we grootgrondbezitters van meer dan 1 hectare, want zo groot is ons landje al. Wij zijn geen boer en willen dat niet worden ook en dan verval je, met meer dan 1,5 ha grond in je bezit, in de volgende regel: KOWR, een instantie van de Poolse Staat heeft het eerste recht van koop en dus kon deze instantie nog roet in het eten gooien. Echter, de grond is van 5e of 6e klasse, dus voor de staat geen topklasse grond. Twee maanden moesten we wachten tot de notaris, blondine Agnieszka Marchewka (Mevrouw Wortel vertaald in het nederlands, mogelijk familie van Willie?), ons uitnodigde voor het ondertekenen van de officiele koopakte.
Namens de gemeente Ryńsk (de verkoper) was wójt Władysław Łukasik aanwezig. Deze Jan Droogstoppel vond dat we op het eerste oog veel voor de berg betaald hadden en dat was ook zo. Maar...zei hij, nu in november hadden jullie bijna 2 keer zoveel betaald, daar de grondprijzen de pan uitrijzen.
Wij als trotse kopers konden eindelijk nu de krullen zetten............
...om bij terugkomst in Czystochleb 39A direct de berg te beklimmen, die vanaf deze dag (23-11-2021) nu "onze berg" genoemd mag worden.
INLOOPDOUCHE VERVANGEN DOOR DOUCHECABINE
We wonen inmiddels dik 3 jaar in ons houten huis, maar in onze badkamer beneden was de glazen inloopdouche mooi en praktisch in het gebruik. Echter, het water liep niet altijd in het doorvoor gemaakte putje in het beton. Het water liep de hoek in waar dikke houten balken lopen. Die waren inmiddels ingevreten door het water en helemaal zwart van de paddestoelen. We haalden een paar jonge gasten in huis en zij verwijderden de glazen wand met toebehoren, hakten voorzichtig rondom het putje het beton uit, zonder de vloerverwarming te raken en stortten de door het water veroorzaakte gaten in het beton weer vol met cement. We besloten toch maar een douchecabine te kopen en de grootste was voor ons: 120x90x200 cm. Het resultaat mag er zijn ....
De glazen wand met bevestigingsmaterialen is te koop, dus mocht je je douche gaan verbouwen, hier hebben we de glazen wand van 120x210 cm voor een luttel bedrag voor je klaar staan met toebehoren....
Betekent wel dat je een verzonken putje monteert in het beton, maar dan heb je een inloopdouche zonder opstaande randen, dus bijzonder comfortabel.
BED+BREAKFAST ŻURAWI JAR
Konden we u vorig jaar melden dat Żurawi Jar de 2e prijs als B+B had gewonnen in de provincie Kujawsko-Pomorskie, dit jaar kregen we om te beginnen van BOOKING.COM 2 onderscheidingen.
De eerste heeft te maken met het logo hierboven. Als een van de eersten in Wabrzeźno en omstreken hebben wij het label SUSTAINABLE TRAVEL gekregen.
Dit betekent dat mensen die een eco-vakantie boeken op onze milieu-vriendelijk locatie, een verantwoorde keuze maken:
Het afval wordt gescheiden, er worden geen chemische reinigingsmiddelen gebruikt, lucht-warmte-pomp zorgt voor schone verwarming van huis en water, economisch watergebruik toilet en douchekop, waterontharder maakt ons water zacht en een vitalizator geeft het water extra informatie mee waardoor het uitstekend smaakt en een echte sensatie is met douchen, 3-dubbel glas in heel het huis, we recyclen ons bio-afval in een compostbak, ons regenwater wordt verzameld in een 4000 liter grote verzamelbak waarmee we onze tuin bewateren, we zijn niet aangesloten op het riool, maar composteren ons toiletafval in de natuur, we gebruiken geen eenmalig plastic bestek, borden etc., we promoten het prachtige Wąbrzeźno en omgeving en kopen zo min mogelijk in de grote supermarkten en doen dat liever in lokale kleine gespecialiseerde winkeltjes waar je nog echt goede bediening hebt en verse zelfgemaakte produkten.
Daarnaast hebben we van BOOKING.COM de
TRAVELER REVIEW AWARD 2022 gekregen!
In 2021 hebben veel mensen bij ons geboekt en na hun verblijf hebben ze een beoordeling gestuurd over het verblijf bij ons. Zoals u ziet komen we GEMIDDELD uit op een 9,7 !
Ook op GOOGLE krijgt ŹURAWI JAR uitstekende beoordelingen, wat resulteert in het maximum van 5 *****, 5 sterren dus.
Een van onze bezoekers was afgelopen zomer bij ons op bezoek geweest met vrouw en 2 zoons. Hij heeft een professionele film gemaakt van zijn bezoek aan ŹUARAWI JAR. Hieronder staat een link, kopieer dat in je browser , en dan start de YouTube-film van bijna 3 minuten.
Vind je dat te moeilijk, ga dan naar YouTube en zoek op : Summer in POLAND: Kujawsko-Pomorskie / Traveling with kids. Ik raad aan het op een grote computer te bekijken, dat geeft mooi beeld en ook de muziek komt dan beter tot zijn recht. Veel kijkplezier !
https://www.youtube.com/watch?v=Rph1JnleyoQ
We zijn uiteraard trots op deze resultaten en hopen hierdoor nog meer mensen enthousiast te maken voor een verblijf bij ons. En dat is 1000 km met de auto, 1,5 uur met het vliegtuig naar Gdańsk vanuit Eindhoven of Amsterdam. We hopen u binnenkort te ontmoeten in het prachtige Polen!
Een nadeel van succes en extra inkomsten is, dat je meer belasting moet gaan betalen. Vanaf januari 2022 moest de fiscale kassa die ik 2 jaar geleden in een la had geworpen, weer worden aangesloten op het internet.........
GROOT RIJBEWIJS KOMT VAN PAS
Op 15 december werd ik ingehuurd vanwege mijn groot-rijbewijs. Ik moest een wagen met aanhanger naar het ziekenhuis van Włocławek rijden. Mijn vriend Kamil, eigenaar van hoveniersbedrijf CITY GARDEN vroeg mij dat te doen daar niemand zoveel rijbewijzen heeft als ik (BCDE).
Op de heenweg stond er een kleine vorkheftruck in de aanhanger. We gingen naar het ziekenhuis aldaar om zo'n 10 grote bomen te kappen.
Ik verrichtte wat handwerk en op de weg terug was mijn achterbak en de aanhanger volledig gevuld met hout. Leuk om een dag zo op stap te zijn en nog snel profijt te kunnen hebben van mijn groot-rijbewijs dat helaas in april 2022 a.s. verloopt. Wat een geweld als zo'n boom tegen de vlakte gaat en wat een heerlijke geur daarna van al dat gezaagde hout....
SNEEUW (2)
Op 10 december kwam de tweede koude golf met een hoop sneeuw....Heerlijk !
VAATWASSER KAPOT
Na 3 jaar was ineens onze vaatwasser kapot. Wat bleek? De pomp was kapot. Een mannetje uit Wąbrzeźno nam de machine in een aanhanger mee naar huis en repareerde hem daar. Echter, het terugzetten in onze keuken deed hij met de Poolse c.q. Franse slag, helaas...
Gelukkig hadden we 3 werklui uit Poznań op bezoek boven. Na het eten maakten ze alles weer zoals het daarvoor was en dat was fijn. Zij waren hier om een benzinestation van de ene naam in de andere om te turnen, met alles erop en eraan, dus dit was voor hen een fluitje van een cent..............
KERSTBOOM VROEG IN HUIS
Op zaterdag 18 december liepen we in het centrum en zagen een prachtige, ruikende kerstboom. Die konden we niet laten staan en namen hem mee naar huis wat voor Poolse begrippen erg vroeg is.
We gaven hem een plekje naast de groene bank en zoals je ziet is-ie niet fel verlicht want daar houden we niet van. Agata botvierde haar creativiteit op een ware deur-versiering in de vorm van een krans.
De lichtjes waren slechts enkele dagen een succes. Door de felle kou trokken de batterijen als een raket leeg, helaas..
Ook voor binnen werd een krans gemaakt waarin 4 adventkaarsen hun plek kregen.....
Ook werd er speculaas gebakken naar eigen Pools recept. Een gedeelte om gelijk op te eten, een ander gedeelte (met gat) werd gehangen in de kerstboom, die aan vallende ziekte bleek te lijden: de naalden daalden bij bosjes neer als je ook maar een beetje in de buurt kwam......
HOOIBAAL
Mirek, een vriend van Wojtek (Agata's broer) deed, op ons verzoek, een hooibaal kado. Dat is geen kleintje tegenwoordig....
De enorme kolos werd neergezet vlakbij de moestuin, want dit jaar gaan we het anders doen...
Er wordt niet meer gespit. Nee, het stro wordt op de moestuin geworpen. De hele winter kan het daar liggen, al dan niet bedekt met sneeuw. Zo blijven mineralen, kleine insecten en andere organismen onaangeroerd en wordt de tuin op deze manier klaargemaakt voor de volgende zomer.
In het voorjaar schuif je het stro opzij en plant je de dingen in de aarde waar nodig. De rest blijft zoals het nu is. Dat is even een andere benadering van tuinieren dan het diep omspitten wat ik voorheen deed. We zijn benieuwd naar het resultaat komende zomer uiteraard.
SNEEUW (3) : WITTE KERST
Vlak voor Kerst ging het weer lekker vet sneeuwen en dus hadden we een WITTE KERST.
VERS GEROOKTE PALING
Vlak voor Kerst belde Wojtek of we ook een gerookte paling wilden hebben. Een vriend van hem heeft een rokerij en daar kun je vers zo'n kanjer bestellen. Zo met z'n tweetjes is een halve paling wel genoeg en het bleek toch bijna een homp van een kilo te zijn.
Op ons zelfgemaakte brood smaakte dat fantastisch natuurlijk !
WIGILIA / KERSTAVOND
Wigilia / Kerstavond (24-12) is een avond vol tradities. Kijk maar een jaar geleden in de blog van december en daar heb ik het helemaal uitgelegd. Dit jaar waren we uitgenodigd bij Wojtek en Jadzia in Pływaczewo.
Het eten werd uiteraard opgevolgd door het uitpakken van talloze kado's die onder hun vers gehakte en net gestalde kerstboom waren gelegd. Leuk dat we hier waren, jammer dat er geen familie uit Nederland was met Kerst. Maar goed ik begrijp het wel: Mijn ouders kijken nu best wel uit en durfden nu niet te vliegen, Michał en Zszuzsi hebben net Elena dus ook dat begrijp ik dat ze nu geen grote reis gaan maken, en Bonnie met familie is laatst met de Herfstvakantie geweest dus vrij recent.
EERSTE KERSTDAG
Tsja, dit is toch Kerst uit het boekje: Sneeuw, zon , blauwe lucht....En dus gingen wij samen op deze eerste Kerstdag lekker wandelen door de sneeuw.
Daar hoef je niet voor op wintersport, zou ik haast zeggen............
TWEEDE KERSTDAG
Tweede Kerstdag was het de beurt aan ons om de familie Sołtyszewski te ontvangen en voor die gelegenheid werd de Chinese rijsttafel van stal gehaald........
Helaas hebben we geen foto's met familie, maar het zijn bijna dezelfde mensen als op Kerstavond....
OUDEJAARSDAG/AVOND/SYLVESTER
De laatste dag van het jaar (Sylvester in het Pools) deden we het rustig aan. Boven hadden we gasten van 30-12 t/m 2-1-2022. En wat doet de familie Bengsch traditioneel op Oudejaarsdag? Juist OLIEBOLLEN bakken...
Een emmer vol met beslag maakte ik in huis. Na het rijzen besloot ik de bollen af te bakken, niet in huis, maar beneden in de garage, en dat bleek een goede keus...........
Uiteindelijk heb ik meer dan 125 oliebollen gebakken. Die gingen er bij onze gasten in als zoete koek, maar ook de rest van de familie is ruim bedeeld met oliebollen. Zelfs op zondag bij de Morsy heb ik iedereen die het wilde een Nederlandse oliebol met poedersuiker gegeven. Na wat reserve vooraf, kwamen na enig proeven steeds meer mensen vragen om een tweede of een derde oliebol.
Oudejaarsdag was ook de dag om mijn nieuw gekregen vegetarische kookboek van Anna Jones (Jeden garnek, jedna planeta / een pan, een planeet) uit te proberen. Het allereerste recept is een Mais-Bloemkool Chowder...
....een gevulde soep met heerlijke topping uit de pan. Heel bijzonder is dat je de jonge groene blaadjes van de bloemkool bewaart en op het laatst meestoomt, zodat ze zacht en knapperig zijn. Echt een heerlijk recept.
Oudejaarsavond hebben we samen gevierd in een rustige sfeer. Vooraf waren we bij Tomasz en Bożena in Poznań uitgenodigd, maar dat zagen we even niet zitten, daar we op nieuwjaarsdag om 17.00 uur naar een concert zouden gaan. De gasten boven waren ook rustig en zochten weinig contact, dus ik denk dat we om 01.00 uur reeds op bed lagen in het nieuwe jaar 2022.
NIEUWJAARSDAG
Zoals gezegd hadden we weken vantevoren kaarten gekocht voor een Nieuwjaarsconcert in het Chopin-huis te Szafarnia.
Op deze eerste dag van 2022 waren we getuige van een prachtig concert door een kamerorkest aangevuld met een Poolse tenor en sopraan.
Bekende werken van Strauss, maar ook moderne interpretaties kwamen voorbij. Halverwege werden we verrast met Champagne, en voor de chauffeurs zoals ondergetekende, werd kinderchampagne van 0% alcohol uitgedeeld. Polen heeft zero-tolerance met alcohol, dus oppassen geblazen. Tevens zijn de prijzen van bekeuringen begin 2022 met factor 4 verhoogd, dus waar je voorheen nog kon wegkomen met 200 zloty, betaal je nu 800 zloty boete voor bijvoorbeeld te hard rijden. Daarnaast is er ook nog een puntensysteem, en verlies je het maximale aantal punten dan ben je je rijbewijs kwijt. Dus korte metten hier bij de start van 2022, maar dit even terzijde. We genoten met volle teugen van de muziek en ook van de ambiance want iedereen moest verschijnen in drie delig pak (heren) en galatenue (dames). Kortom, een mooie start van hopelijk een mooi jaar.
SNEEUW EN MIST
In de nacht vroor het s'nachts tot wel - 15 graden ; deze winter de koudste nacht tot op heden. Zonder wind geeft dat een prachtig effect en hieronder daarvan een impressie.
GINO
Gino is na het wegvallen van Simply onze enige huisgenoot. Als wij naar buiten gaan, sneeuw of niet, hij volgt ons op de voet en probeert ons te imponeren met aanhankelijk gedrag, ondeugend aanvliegen van de sneeuwschoenen en laten zien dat in een boom klimmen hem geen enkele moeite kost, maar dat wisten we al....
LANGLAUFEN
Met een dik pak sneeuw bij ons voor de deur, vraagt dat om actie, vond Agata. Zij had zin om te langlaufen en dus togen we naar Torun waar we in een speciaalzaak deze tweedehands Salomon langlaufskies kochten. Het ging eigenlijk net als 40 jaar geleden : Je koopt skies maar schoenen ervoor, die hebben we niet......Dat is nog eens service.....Mogelijk heeft de Decathlon de bewuste schoenen voor u, maar ook die had niets op voorraad. Toen thuis maar op internet gekeken en jawel, daar stonden er genoeg, waardoor Agata enkele dagen later voor het eerst kon langlaufen, ook al was de sneeuw toen inmiddels al wat papperig geworden.
Vanaf de groene bank in de woonkamer kwam dit tafereel voorbij......
....40 meter de ene kant op en daarna omdraaien met die latten en weer terug de 40 meter. Na een tijdje kwam de schwung erin en speerde Agata voorbij. En waarom jij dan niet , zult u denken? Ik vind langlaufen helemaal niets. Ooit hebben we met Martin en Irene een middag 4 paar van die dingen gehuurd. Als je gewone skies gewend bent, loop je als een imbecil op die dingen rond en als het parcour wat daalt kun je niet effe remmen zoals gewoonlijk, maar slaan de latten als kapmessen in je nek en liggen je voeten na het vallen in standen die rijp zijn om 112 te gaan bellen. We hebben toen die middag wel vreselijk veel lol gehad, maar stante pede brachten we het hele cluppie skies weer terug naar de verhuurder.
POOLSE STERRENWACHT : ASTRONOMISCH OBSERVATORIUM IN PIWNICE
Het leek ons leuk om samen met Wojtek en Jadzia een uitstapje te maken. In de buurt van Toruń, in het plaatsje Piwnice is een sterrenwacht te vergelijken met die in Dwingeloo (Drenthe). Met z'n vijven (Alicja, de jongste dochter van Marcin ging ook mee) togen we op zaterdag 15-1 naar die plek, op een koude maar heldere dag. We hadden gehoopt dat de rondleiding voor het merendeel binnen zou zijn, zoals hierboven bij de oudere telescoop, maar het tegendeel bleek waar....
Buiten, op een groot terrein waren meerdere gebouwen en radio-telescopen in allerlei maten.
Hieronder zie je de allergrootste telescoop, zo groot als een flatgebouw.
Het bijzondere is dat eens in de zoveel tijd het enorme gevaarte opnieuw gericht moet worden, omdat de aarde draait. Enorme machines treden in werking en veranderen de stand van de telescoop. Zeer indrukwekkend!
We hebben die dag echt de koude moeten trotseren. We waren niet warm genoeg gekleed en op het laatst stierven we het af van de kou. Als een van de eersten zeiden we de rondleider vaarwel en renden terug naar onze auto. Het duurde wel een kwartiertje voordat we allemaal weer ontdooid waren.
Verderop in de week kreeg het uitstapje nog een staartje. We werden verkouden, kregen Corona-achtige klachten en togen naar onze huisarts. " Ik zou maar eens een testje kopen bij de apotheek" , mompelde ze vanachter haar masker. Dat deden we en na de test.....
....konden we gerust zijn, het bleek negatief. Toch zijn we denk ik wel twee weken erg vermoeid geweest, met daarnaast veel snotteren en een beetje hoesten. Smaak hadden we wel overigens.
DUBBELDOOIERS

Van een van onze klanten kregen we een eierdoos en na opening van het bakje staarden ons 10 enorme
eieren aan. Zij gaf al aan dat het bijzondere eieren zijn, namelijk dubbeldooiers en omdat we toch smaak hadden, hadden we ineens geen 3 maar 6 eieren op ons zelfgebakken brood. Op internet kun je vinden hoe dubbeldooiers ontstaan en dat is best interessant.
NIEUWE GORDIJNEN IN SLAAPKAMER
In onze slaapkamer hadden we tot voor kort geen gordijnen. Voor mij geen probleem, want als ik mijn bed voel slaap ik en bij het ochtendgloren hou ik gewoon mijn ogen dicht, dus geen probleem. Agata zit anders in elkaar; is het donker dan geen probleem, maar is het licht dan moet er een attribuut aan te pas komen dat hier speciaal voor ontworpen is: oogkleppen. Tot nu toe hebben we van die halve gordijnen op een roe, maar dat houdt geen licht tegen. Michał en Zszuzsi hebben ooit ook in ons bed geslapen en hebben toen het hele raam met handdoeken verduisterd, daar zij moeilijk slapen in een lichte kamer.
En dus zochten we in diverse zaken in Wąbrzeźno naar een mooie, verduisterende stof....
......en die vonden we, inclusief een hele set toebehoren : Ringen, pluggen, roe, beugels om te draperen overdag etc. Uiteraard moest het op maat gemaakt worden. Rina, mijn moeder zou daar haar hand niet voor omdraaien, maar die is hier niet helaas. En dus werd dat door de winkel gedaan, maar het maken ervan kostte wel 2 weken. Jammer, maar het is niet anders. We gingen naar huis, hingen de systemen op en vonden een dekbedovertrek met gepast dessin om de twee weken uit te zingen......................
.....en dit zag er al niet onaardig uit, maar toch een beetje de stylo van een Turks of Marokkaans gezin op het Afrikaanderplein te Rotterdam. Maar goed, beter iets dan niets en uiteraard konden we maar moeilijk wachten tot alles klaar was. Geduld is niet ons sterkste punt.....Maar uiteindelijk was het zover, we konden het ophangen, waarvan hieronder het resultaat.
Op 6 januari, drie-koningen vonden we het tijd om onze Kerstboom op te ruimen. Deze aan vallende naalden-ziekte lijdende boom was rijp om naar buiten gesmeten te worden, niet nadat alle ballen, kettingen, speculaas en de piek weer hun vaste plek in de doos hadden gevonden, op de speculaas na natuurlijk. We besloten beneden bij de garage de vuurplek te gebruiken voor de verbranding van de Kerstboom en wat ander Kerst decoratie materiaal.
Uiteraard maakte ik een piramide van aanmaakhout en daar dan weer wat groter hout tegenop. Toen dat brandde ging de Kerstboom erop en..........wat een inferno werd dat ineens zeg. Het geluid zwol aan, vlammen sloegen meters op en in 10 seconden was de boom kaal en zwart. Je moet er niet aan denken dat onze boom vlam vat in ons huis boven........binnen een paar seconden zouden de vlammen uit het dak slaan.....
LITERATUUR
Winter is bij uitstek de tijd om eens een goed boek te pakken. Lekker op de bank vlakbij de open haard. Hier volgen twee tips voor boeken (toevallig 2 x een trilogie) die het lezen meer dan waard zijn :
De Poolse schrijfster ANNA GŁOWACZ heeft een trilogie geschreven die Agata iedereen aanbeveelt : STERREN KINDEREN. De 3 boeken zijn inmiddels vertaald over de hele wereld en waarschijnlijk dus ook in het Nederlands, maar zeker in het Engels. Anna legt uit hoe het zit met de kinderen van nu en welke rol zij gaan spelen op het moment het licht nog meer op aarde komt. Kortom esoterische kost met verrassende uitkomsten voor u, mij en de wereld.
Mijn aanbeveling is van de Israelische Historicus YUVAL NOAH HARARI die in 3 boeken (1.Sapiens, 2.Homo Deus , 3. 21 Lessen voor de 21e eeuw) uitlegt waarom de wereld eruitziet zoals het is en werpt ook een blik op de toekomst. Hij waarschuwt dat we op moeten letten dat we ons niet laten robotiseren door vooruitschrijdende technieken. De boeken zijn zeer lezenswaardig en geschreven in een soepele stijl. Yuval was eind december 2021 j.l. te gast bij de VPRO in Wintergasten, dus mogelijk kun je dat op internet ergens terugvinden. Veel leesplezier toegewenst.
Even bijpraten over de gezondheid van Agata. In januari is er een MRI-scan gemaakt, en die resultaten, naast intern darmonderzoek met een camera laten zien dat alles schoon is, met een zeer klein plekje, waarvan men niet weet wat het is. Men omschrijft dat als schaduw en weet niet hoe dit te interpreteren. Dit stemde ons positief uiteraard. Echter, Agata heeft nog steeds last van helse pijnen en iedere oncoloog zegt dat dat nawerkingen van de bestraling zijn. Afgelopen week is Agata bij haar behandelend radioloog dr. Reszke in Bydgoszcz geweest. Deze heeft alle meegebrachte scans en beschrijvingen nog eens doorgenomen en ook met haar vinger bij Agata intern onderzocht hoe het ervoor staat. Haar interpretatie: de tijd is nu rijp om de vlek/schaduw plekje nader te onderzoeken. Het is zeer klein maar volgens haar toch beter om van die plek wat hapjes weefsel te nemen en op kweek te zetten. Dan weten we het zeker of het kanker is of een verhard stukje weefsel na de bestralingen?
Safety First is het devies. Dit gaat gebeuren op 22 februari waarna het 2 a 3 weken wachten is op de uitslag van het op kweek gezette weefsel. In principe is de volgende afspraak met Dr. Reszke op 31 maart a.s., maar zij gaf al aan dat mocht de uitslag er zijn we een eerdere afspraak kunnen maken. Als Agata op haar gevoel afgaat, duidt dit toch weer op een heel klein fout plekje. Daar vanuitgaande (tot het tegendeel van de bioptie bewezen is) lijkt het erop dat er weer een operatie gaat volgen, waarbij alles ruim wordt weggesneden, met daarbij dat de stoma van nu voor altijd zal zijn, daar een anus besparende operatie dan niet meer kan. Agata heeft nu betere pijnstilling en dat is al een hele verbetering. Wordt vervolgd, we houden moed .......................
REEEN EN HERTEN
Reeen laten zich iedere dag zien. Soms dichtbij, soms verderweg. Ook de bekende Elanden laten zich weer zien en een enkele keer een Wolf, alleen of in een groep. Elanden zijn het imposantst, maar Herten (Jelenie in het Pools) zijn wat groter in alle opzichten dan een ree.
Al een hele tijd ben ik op zoek in de bossen rondom het huis naar een gewei. Herten, Reeen en ook Elanden werpen jaarlijks hun gewei af, dus je zou zeggen dat de bossen vol moeten liggen. Niets, noppes te vinden, helaas! Pas zei ik tegen Agata : Zal ik naar de Boswachter gaan en vragen of hij plekken weet waar ze vaak afgeworpen worden?" Nee joh, niet doen, dat gaat hij je toch niet vertellen......" Ik legde mij erbij neer dat we er heus wel een keer tegenaan zullen lopen.
Afgelopen vrijdag vertrok mijn klant met haar auto die ze boven bij het huis had geparkeerd. Het was al bijna donker toen ze vertrok. Ik keek haar na en zag dat ze vlak na de poort stopte, uitstapte en iets pakte. Daarna stapte ze weer in, reed achteruit en kwam terug de heuvel opgereden naar ons huis.
Ik stapte naar buiten en toen ze uitstapte zei ze: "Ik heb een verrassing in mijn achterbak liggen, kijk maar! Het lag net naast de weg !" Ik liep naar haar achterbak en zag het volgende achterin liggen.....
......een dikke meter groot hertengewei, net vers afgeworpen zo te zien. Ik bedankte de klant en ze zei:
"Ik had kunnen wachten tot de volgende afspraak over 3 weken, maar dit is leuker en het lag toch bij jullie voor de deur...!" We bedankten haar en gingen daarna het dik 10 kilo zware gewei van dichtbij bekijken.....
...het bloed zat er bijna nog aan zo vers was het.....Het hert moet 7 jaar oud zijn geweest, gezien de 7 punten aan alle kanten. Dat was nog eens een verrasing ! Er is maar een plek waar zo'n joekel thuishoort.....
......juist, daar dus..............en we genieten nog elke dag van dit mooie kado uit de natuur, dat we dankzij de oplettende klant ineens in de schoot geworpen kregen.
ŻURAWIE / KRAANVOGELS
Kraanvogels zijn voor ons vogels die met hun gedrag aangeven of de winter eraan komt of weer voorbij is. Eind 2021 in november vertrokken ze naar warmer oorden. De maand december en januari bleven ze weg en was het rustig om ons huis. Op 1 februari hoorden we het eerste gekrijs en zagen we de eerste kraanvogel achter ons huis in de wei zitten. En dus wisten we vanaf die eerste februari; de winter is waarschijnlijk voorbij! En dat klopt ook wel een beetje tot op dit moment van schrijven.
AGREGAAT
Zoals u waarschijnlijk niet weet gaat Rusland binnenkort Oekraine binnenvallen. Alles wijst erop dat dat gaat gebeuren. Oorlog in een buurland kan voor problemen gaan zorgen in Polen, en met name op het gebied van de energie-voorziening. Gas zal geen probleem zijn, alleen qua prijs. Maar....wat wel het geval zou kunnen zijn, is dat de stroomvoorziening langdurig uitvalt.
Dan hebben wij een probleem, want onze Warmtepomp en onze Open Haard worden electrisch aangestuurd. Als er geen stroom is kunnen we de Open Haard niet branden en zal alles, bij strenge vorst, bevriezen. In heel Polen is iedereen op zoek naar een AGREGAAT, maar nergens zijn ze meer te krijgen. Daarom deze oproep : HEEFT IEMAND NOG EEN AGREGAAT IN EEN BERGING STAAN DIE HIJ TOCH NIET GEBRUIKT OF WEET JE IEMAND DIE ER EEN WIL VERKOPEN? Laat het ons weten, dan kijken we of het voor ons iets is en zo ja, dan komen we hem ophalen bij je!
Vooralsnog denken we deze winter ongeschonden doorgekomen te zijn met de stroomvoorziening, maar voor winter 2023 zijn we op zoek naar oplossingen voor dit energie-probleem.
TOT SLOT : KORT NIEUWS
- Onze computer is pas door een mannetje die verstand had van computers, opgeschoond, beter beveiligd en er staat een nieuwere versie van Windows op.
- Een keer per maand ontvangt Agata een tiental dames voor een damesclub, die gezamenlijk TRE (tension releasing exercises) oefeningen doen , maar daarnaast ook veel kletsen en samen lol hebben. Woensdag 16-2 is de tweede keer.
- De voorbereidingen voor WĄBJAZZNO 2 zijn in volle gang. Ondergetekende mag als gast-dj plaatjes draaien op het dakterras van het nieuwe boothuis aan het Jezioro Zamkowe. In twee schriften ben ik dansbare en rustige jazz,blues,soul,funk en andere aanverwante muzieksoorten aan het opschrijven. Uiteindelijk resulteert dat in twee draailijsten : dansbare en relaxte jazz. Het Jazzfestival vindt dit jaar plaats in het eerste weekend van augustus 2022 (5-7 augustus). Ik heb er nu al zin in!
Tot zover deze blog. Hopelijk heeft u genoten, en zo niet dan niet :)
Do Widzenia!
Andy en Agata Bengsch